Diệt cỏ gốc không cần thuốc cỏ. Cỏ chết sau 10 ngày. Tấm hdpe thải loại có tuổi thọ trên 5 năm

By 

Dũng Thanhlongruotdohatinh

Cách lấy tai đầu hay kỹ thuật vuốt tai thanh long để tai tai đầu dài, thẳng và cứng,  Thời gian qua, người trồng thanh long ở Bình Thuận thực hiện yêu cầu của người mua là “vuốt tai” của trái thanh long trước khi thu hoạch 5-6 ngày, tùy vào độ chín thể hiện trên màu đỏ của trái.

Vuốt tai thanh long xanh đẹp

Vuốt tai làm xanh tai trái thanh long bằng thuốc gì, có độc không? Theo Trung tâm nghiên cứu phát triển thanh long tỉnh Bình Thuận, trung tâm đã tiến hành một số khảo nghiệm “vuốt tai” thanh long bằng những chế phẩm chất kích thích sinh trưởng tiên lượng. Sau đó xác định mức dư lượng hóa chất tồn dư trong trái khi thu hoạch, từ đó đưa ra khuyến cáo sử dụng chế phẩm gì để nuôi dưỡng bộ tai trái thanh long xanh, cứng. Nhóm nghiên cứu đã trải qua các khảo nghiệm vuốt tai trái qua 3 nghiệm thức vuốt tai trước thu hoạch 3, 7 và 10 ngày (từ khi rụng râu đến khi thu hoạch 27 – 19 ngày) bằng hợp chất GA3 20T (1 viên) + thiên nông (20g) + miracle gro (20g) + 200ml nước. Nhóm cũng tiến hành nghiệm thức 4: vuốt tai thanh long bằng thuốc AC gaba cyto (đang lưu hành trên thị trường) theo liều lượng và thời điểm khuyến cáo trên bao bì: pha 100g thuốc với 500ml nước, vuốt tai vào thời điểm sau khi lặt râu 15 ngày và 27 ngày.

Kết quả là cả 4 nghiệm thức đều cho kết quả tai trái thanh long xanh, cứng, đẹp. Về kết quả xét nghiệm dư lượng thuốc, Trung tâm nghiên cứu phát triển thanh long Bình Thuận cho biết, cả 4 nghiệm thức đầu đạt mức an toàn thực phẩm; dư lượng các loại hóa chất không vượt ngưỡng cho phép. Mẫu mã trái là vô cùng quan trọng, trải qua các thí nghiệm, vào thời điểm thu hoạch, các nghiệm thức đều cho mẫu mã trái tươi đẹp: vỏ đỏ bóng, tai xanh, cứng.

Trung tâm nghiên cứu phát triển thanh long Bình Thuận đã đưa ra khuyến cáo nhà vườn thanh long có thể áp dụng 1 trong 4 nghiệm thức trên để “vuốt tai” thanh long trước thu hoạch 5 ngày, 7 ngày hoặc 10 ngày.
Trong phạm vi quản lý, để giữ cho thị trường thanh long minh bạch, an toàn thực phẩm, việc “vuốt tai” trái bằng công thức nào cần đưa vào quy trình kỹ thuật và thực hiện quản lý quy trình sản xuất. Tỉnh Bình Thuận cũng từng nghiêm cấm việc mua bán và sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật không đăng ký áp dụng trên thanh long, trong đó có thuốc vuốt tai tría trôi nổi, nhất là hàng lậu từ Trung Quốc.

Ngoài ra bà con còn có thể đọc thêm bài viết sau:

Kỹ Thuật cách lấy tai đầu trái thanh long Của Group FB Thanh Long Việt Nam

Không có nhiều người làm thanh long có thể điều khiển trái chín đẹp được như trong hình nhất là các
Bài viết đưa ra các hướng phân tích các yếu tố tạo màu đỏ đẹp cho trái. Mong nhận được các góp ý chia sẻ của mọi người.

vùng đã trồng thanh long lâu năm, trái chín đỏ nhạt chứ không đỏ đậm.

> Kali : tác động tới việc hình thành ethylen, ethylen hình thành đồng nghĩa với chlorophyll (màu xanh của trái) sẽ giảm xuống và trái bắt đầu chín. Thiếu Kali trái sẽ chín không đẹp nhưng thừa kali sẽ làm rối loạn quá trình hấp thụ Mg và Ca. Nên sử dụng theo liều lượng trên bao bì cho an toàn.

>Tránh các sử dụng quá mức kích thích tố (Naa,Ga3,Cytokinin ...) hoặc đạm và lưu huỳnh là những chất kích thích sinh trưởng. Sẽ làm giảm hoặc ngưng sự hình thành sắc tố đỏ. Các vườn bị lem là do lạm dụng các chất vừa nói ở trên.

>Ngoài ra cũng có thông tin về tác dụng amino acids, Mg, Zn và Cu giúp hình thành sắc tố ở các loại trái cây.

Với các vườn neo trái lâu, nhà vườn cũng có kĩ thuật sử dụng chất kích thích với liều lượng hợp lí nhiều quá thì trái sẽ mau xanh nhưng ít quá thì ethylen hình thành nhiều làm trái và tai mau xuống màu hơn.

Link thảo luận tại group:

https://web.facebook.com/groups/thanhlongvietnam/permalink/899433293476451/?_rdr

Kỹ Thuật tạo Tai đầu quyết định rất lớn tới mẫu mã trái thanh long thương phẩm nên kĩ thuật tạo tai đầu là một trong những kĩ thuật quan trọng khi mần thanh long. Mình xin khái quát sơ bộ rồi bà con cùng chia sẻ thêm kinh nghiệm.
Mình tạo tai đầu chủ yếu dùng NAA trong chế phẩm Thiên Nông, có 3 cách :
- Xịt trước khi nở 3 đến 4 ngày: Lượng NAA mạnh cũng không sợ bị dài "mỏ"
- Xịt trong ngày nở (tối nở thì sáng xịt). Xịt buổi chiều cũng có thể dài mỏ luôn.
- Xịt sau khi nở (tối nở thì sáng mai xịt): lượng NAA rất nhẹ, không thì mỏ dài kinh khủng

Theo mình cách thứ 1, ngoài tạo tai đầu còn có tác dụng kéo dài bầu trái. Trái thanh long sẽ không tròn như quả banh mà thon dài, nhìn rất "sướng" mắt. Còn dài như thế nào thì tùy liều lượng chất kích thích tuy nhiên đừng lạm dụng thuốc quá mức sẽ hối hận không kịp Biểu tượng cảm xúc grin

Kết hợp các cách xịt tai đầu giúp chúng ta chủ động trong mùa mưa nhất là các vườn có diện tích lớn.

Cách xịt của anh em ra sao nào ?

Nghe nói người ta dùng VSL3 cũng nhiều nhưng mình chưa dùng không biết xịt nó thì liều lượng ra sao.

TRích bài viết Bác Lộc Group Thanh long Việt Nam!
Link https://www.facebook.com/groups/thanhlongvietnam/permalink/899040476849066/

Video  Kỹ Thuật Chăm sóc Thanh long lúc chong đèn

Nông dân Bình Thuận đang phát triển mô hình trồng đậu phộng dại thay thế rơm rạ phủ vườn thanh long. 

Đây là loài cây có thời gian sinh trưởng khá dài, từ 1 - 5 năm và có khả năng chống xói mòn, khống chế sự phát triển cỏ dại để lại nguồn hữu cơ cho đất và cây trồng. 

Lâu nay người trồng thường lấy rơm phủ vào gốc thanh long để giúp cho đất không bị rửa trôi, tăng độ ẩm, giảm cỏ dại. Thông thường 1 gốc thanh long phải dùng từ 20 - 30 kg rơm khô để phủ trên bờ mặt, 1 năm phủ 2 lần, chưa kể chi phí công lao động. Nếu tính toàn tỉnh có khoảng 18.000 ha thanh long, mỗi ha 1.000 gốc sẽ tiêu tốn khoảng gần 320.000 - 360.000 tấn rơm khô. Chi phí cho việc mua rơm bình quân mỗi héc ta tốn từ 18 - 20 triệu đồng. Trong khi đó lượng rơm không còn nhiều và phải dự trữ cho gia súc vào mùa khô. Vì thế, rơm không thể đáp ứng nhu cầu phủ thanh long. Trồng đậu phộng dại nhiều lợi ích Tháng 3/2011, 

Dự án Cạnh tranh Nông nghiệp tỉnh Bình Thuận (ACP) đã phối hợp với Cty TNHH Tư vấn dịch vụ kỹ thuật phát triển nông nghiệp Đà Lạt (ATDC) thực hiện dự án “Ứng dụng trồng đậu phộng dại phủ vườn thanh long thay rơm rạ” ở 2 huyện Hàm Thuận Nam, Hàm Thuận Bắc. Mục tiêu xây dựng 5 mô hình trên diện tích 10 ha nhằm ổn định năng suất trong năm đầu và tăng 5% cho những năm tiếp theo; giảm chi phí rơm rạ. Đến nay, ngoài những hộ dân tham gia thấy được hiệu quả nên vẫn duy trì, còn có sự tham gia của nhiều hộ muốn được nhân rộng.

 Ông Phạm Hữu Thủ, Trưởng phòng Nông nghiệp, Sở NN-PTNT Bình Thuận cho biết, cây lạc dại (đậu phụng dại) - LD99 (Arachis pintoi) là loài cây có hàm lượng dinh dưỡng cao, phù hợp với nhiều vùng sinh thái. Có khả năng giữ ẩm, bổ sung dinh dưỡng cho đất và cây trồng, giảm thoái hoá đất, khống chế sự phát triển cỏ dại...

 Đậu phụng dại dễ trồng, 1 trụ thanh long chỉ cần trồng 4 - 5 khóm xung quanh. Sau thời gian trồng 1 - 2 tháng có thể cắt ra để nhân giống tiếp cho những trụ khác giống như việc nhân giống khoai lang và rau muống. Khi cây phát triển được 4 - 5 tháng, sẽ tạo thành một thảm thực vật che phủ toàn bộ vườn thanh long. Đặc biệt trong mùa khô, chủ vườn có thể cắt thân để ủ vào gốc thanh long, vừa chống bốc thoát hơi nước, vừa bổ sung chất dinh dưỡng cho cây.

 Ngoài ra, đậu phụng dại có khả năng cố định nitơ trong đất cao nên hàm lượng đạm ở trong đất cung ứng cho cây trồng sẽ tăng lên đáng kể. “Trước khi trồng đậu phụng dại nông dân phải tốn một khoản chi phí khá lớn, trên 20 triệu đồng/ha/năm để mua rơm rạ. Thế nhưng khi áp dụng mô hình, bà con giảm được 60 - 70 % chi phí, tương đương tiết kiệm được từ 15 - 17 triệu đồng/ha/năm. Dự kiến từ 8 - 12 tháng sẽ không phải tốn chi phí cho việc phủ rơm rạ nữa”, ông Thủ nói.

 Tại hội thảo tổng kết mới đây, nhiều nông dân đánh giá hiệu quả cao từ mô hình này mang lại. Một số người còn đóng góp thêm ý kiến trao đổi về thời vụ trồng đậu phụng lạc phù hợp từ tháng 5 - 6 để tránh nắng rất hữu ích. Theo đánh giá của nông dân, khả năng chống xói mòn của thảm phủ đậu phụng dại lên đến 90 - 100% ở khu vực thường xuyên bị ngập úng như các xã Hàm Minh, Hàm Kiệm, Hàm Hiệp (huyện Hàm Thuận Nam). Ông Phạm Ngọc Nam, xã Hàm Minh, huyện Hàm Thuận Nam là một trong những hộ áp dụng mô hình cho biết, trồng lạc dại đã tiết kiệm chi phí hàng chục triệu đồng/năm vì không phải dùng rơm rạ; không phải làm cỏ cho thanh long...

Trồng lạc dại trong vườn thanh long

Theo tin tức từ báo Nông nghiệp, nông dân Bình Thuận đang phát triển mô hình trồng lạc dại thay thế rơm rạ phủ vườn thanh long. Đây là loài cây có thời gian sinh trưởng khá dài, từ 1 – 5 năm và có khả năng chống xói mòn, khống chế sự phát triển cỏ dại để lại nguồn hữu cơ cho đất và cây trồng.Trồng lạc dại cũng góp phần giảm sâu bệnh trên cây thanh long. Bởi khi lạc dại ra hoa sẽ thu hút côn trùng đến hút mật và thụ phấn cho hoa, trong đó đa số là côn trùng có ích…

Ông Phạm Hữu Thủ, Trưởng phòng Nông nghiệp, Sở NN-PTNT Bình Thuận cho biết, cây lạc dại (đậu phộng dại) – LD99 (Arachis pintoi) là loài cây có hàm lượng dinh dưỡng cao, phù hợp với nhiều vùng sinh thái. Có khả năng giữ ẩm, bổ sung dinh dưỡng cho đất và cây trồng, giảm thoái hoá đất, khống chế sự phát triển cỏ dại, giúp tăng năng suất thanh long. 

Lạc dại giảm sâu bệnh ở cây thanh long, giúp năng suất và chất lượng thanh long tăng lên. Ảnh: NNVN

Lạc dại dễ trồng, 1 trụ thanh long chỉ cần trồng 4 – 5 khóm xung quanh. Sau thời gian trồng 1 – 2 tháng có thể cắt ra để nhân giống tiếp cho những trụ khác giống như việc nhân giống khoai lang và rau muống. Khi cây phát triển được 4 – 5 tháng, sẽ tạo thành một thảm thực vật che phủ toàn bộ vườn thanh long. Đặc biệt trong mùa khô, chủ vườn có thể cắt thân để ủ vào gốc thanh long, vừa chống bốc thoát hơi nước, vừa bổ sung chất dinh dưỡng cho cây. Ngoài ra, lạc dại có khả năng cố định nitơ trong đất cao nên hàm lượng đạm ở trong đất cung ứng cho cây trồng sẽ tăng lên đáng kể.

Giữ cỏ trong vườn để che phủ mặt đất là một giải pháp quan trọng trong canh tác cây ăn trái bền vững. Lạc dại (Arachis pintoi) là cây cỏ họ đậu có khả năng cộng sinh với vi khuẩn cố định đạm từ ni tơ có trong không khí, chúng phát triển sinh khối (thân, lá) nhanh, giữ ẩm và làm giàu mùn cho đất.

Cây lạc dại có xuất xứ từ Nam Mỹ, du nhập vào Việt Nam qua một số dự án hệ thống canh tác. Lạc dại tồn tại ngoài thiên nhiên như hàng trăm loài cỏ dại. Thân lá lạc dại có thể dài tới 2 m, xanh tốt quanh năm, nhất là khi được cắt định kỳ. Củ lạc dại nhỏ, chui sâu vào đất, ít khi được thu hoạch. Sau khi nhập nội và tiến hành hàng chục thực nghiệm trên nhiều chân đất, từ đất xấu bạc màu, nghèo dinh dưỡng,  đất đồi núi dốc đến đất cát, đất chua mặn ven biển, Viện khoa học kỹ thuật nông – lâm nghiệp (NOMAFSI) nhận xét, lạc dại chịu được đất nghèo dinh dưỡng và những điều kiện thời tiết khắc nghiệt nên có thể trồng ở nhiều vùng khác nhau; có thể trồng kèm (xen) với cây ăn trái, cây công nghiệp lâu năm (dứa, cà phê, hạt tiêu), trồng xen với bắp trên đất dốc.

Về chống xói mòn, vườn cây ăn trái trồng thảm lạc dại đã làm giảm 72,4% lượng đất (đồi) bị xói mòn so với đối chứng không trồng. Độ ẩm của đất có thảm lạc dại luôn cao hơn so với đối chứng từ 10 đến 50% tùy thuộc vào độ dày của thảm che phủ và điều kiện đất đai, vì thế tiết kiệm nước tưới. Các loài vi sinh vật (VSV) có lợi tăng rất cao dưới thảm lạc dại. Cụ thể VSV cố định đạm tăng 200%, VSV phân giải lân tăng  611,1%, VSV phân giải cellulose tăng 138,1% so với đối chứng (vườn cây cùng loại không trồng lạc dại). Trồng lạc dại giúp hệ sinh thái côn trùng đất như giun, dế phát triển, ngày đêm “cày xới, chế biến lá mục” làm cho đất thêm tơi xốp.

Theo tính toán của NOMAFSI, trồng lạc dại, lượng chất xanh có thể cung cấp 595 kg N, 140 kg P2O5, 200 kg K2O/ha/năm và khẳng định chắc chắn điều này sẽ góp phần quan trọng trong cải tạo độ phì của đất. Ở miền Nam, trồng lạc dại phủ đất đã được ứng dụng thử nghiệm vào vườn hồ tiêu, xoài ở Đồng Nai, điều (Bình Phước, Kon Tum, Đăk Lăk), thanh long (Bình Thuận), bước đầu cho kết quả tốt.

Giâm hom trồng lạc dại bằng đoạn thân bánh tẻ đảm bảo sống 100% và giá thành rẻ nhất. Cắt sát gốc khi dây dài 30 – 40 – 50 cm và bộ lá bắt đầu chuyển sang màu hơi vàng. Từ gốc lên, cắt lấy 1 – 2 đoạn dài 18 – 20 cm, bỏ phần ngọn nếu còn quá ngắn. Cắt hom hôm trước, ngày sau khi hom khô mặt đem trồng. Đất vườn trồng lạc dại cần được phát sạch cỏ dại, dùng cuốc xới toàn bộ mặt đất hoặc chỉ xới hàng cách hàng 30 – 40 cm tùy đất xấu – tốt. Bổ hốc và đặt hom như cách trồng khoai lang, mỗi cụm 2 – 3 hom, cụm cách cụm 30 – 35 cm. Lấp đất và nèn đất bằng chân, nếu đất khô thì tưới nước cho hom lạc dại mau bén rễ. Sau khi trồng 25 – 30 ngày, cây lạc đã ra rễ dài 10 – 15 cm và đâm nhiều chồi mới. Sau 3 – 4 tháng bụi lạc dại bò lan và có thể cắt những dây dài nhất đem trồng.

Thanh long là một cây dể trồng chịu hạn tốt.
Sau đây là một số bài viết về cách trồng và chăm sóc cây thanh long.

1.KỸ THUẬT TẠO GIỐNG THANH LONG

2.KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC THANH LONG

3.Kỹ thuật sử dụng phân bón cho cây Thanh Long

Cây thanh long có nguồn gốc nhiệt đới, chịu hạn giỏi, nhưng không chịu được giá lạnh. Chúng dễ sống, dễ trồng, mọc được trên nhiều loại đất khác nhau như đất xám bạc màu (Bình Thuận), đất phèn (ĐBSCL), đất đỏ (Long Khánh, Đồng Nai)…. 

Vườn cây Thanh Long

Thanh long có khả năng thích ứng với các đất có độ chua (pH) rất khác nhau, nhưng do xuất xứ từ vùng khô hạn nên pH gần trung tính (trên dưới 6) sẽ thích hợp hơn cho cây. Chất lượng thanh long phụ thuộc nhiều vào phân bón, nếu chế độ bón phân giàu đạm ít kali thường cho trái có độ ngọt kém, mau hư thối, khó cất trữ và vận chuyển. Ngược lại chế độ bón phân cân đối đạm và kali hoặc giầu kali sẽ cho trái có độ ngọt cao hơn, trái cứng chắc và lâu hư thối, dễ cất trữ, vận chuyển. Tuy nhiên, chế độ phân bón tốt phải bao gồm cả việc cung cấp cân đối giữa phân hữu cơ và vô cơ; cân đối giữa các thành phần dinh dưỡng đa lượng NPK; cân đối giữa dinh dưỡng đa lượng, trung lượng và vi lượng.

Cũng giống như những cây ăn quả khác, cây thanh long ở thời kỳ kiến thiết cơ bản (KTCB) có nhu cầu phân bón khác so với cây ở thời kỳ kinh doanh (KD). Thời kỳ này cây cần được ra rễ sớm, phát triển bộ rễ tốt, làm cơ sở cho việc huy động dinh dưỡng, giúp cây sinh trưởng nhanh khỏe, sớm bước vào thời kỳ kinh doanh. nên việc bón lót phân chuồng hoai mục, hoặc phân hữu cơ giầu humat (phân hữu cơ sản xuất từ than bùn) trước khi trồng là rất cần thiết. Bón lót một lượng vôi hay phân lân nung chẩy cũng là một biện pháp rất tốt và rất cần thiết, giúp điều chỉnh pH đất về giá trị thích hợp cho cây sinh trưởng như đã nói ở trên. Mặc dù phân hữu cơ và vôi cũng cung cấp các chất dinh dưỡng cho cây (canxi, magie, các nguyên tố vi lượng) nhưng ta chỉ gọi chúng là các chất cải tạo đất. Chúng ta vẫn phải coi phân NPK là loại phân chủ yếu, cần phải cung cấp cho cây ở từng thời kỳ khác nhau.

Thời kỳ KTCB cần có tỷ lệ đạm và lân cao, kali trung bình hoặc thấp, vì lúc này cây chỉ sinh trưởng thân cành và bộ rễ mà chưa cho quả. Trước khi trồng thanh long, nếu muốn cây tốt lâu bền, ta cần tạo cho cây một “bồn dinh dưỡng” quanh gốc càng rộng và sâu mầu càng tốt. Tất nhiên “bồn” rộng nhất cũng chỉ đến mức bề rộng dự kiến của tán cây sau này mà thôi. Trong bồn này ta bón phân hữu cơ và vôi, đồng thời trộn đều với đất. Độ sâu lớp đất trong bồn nên từ 25-30 cm. Độ pH đất trong bồn nên điều chỉnh lên khoảng 5,5-6,5. Nhưng để tránh đầu tư 1 lần gây tốn kém không cần thiết, ta có thể mở rộng bồn hàng năm tùy theo sức sinh trưởng của tán cây.

Thời kỳ kinh doanh, cây vừa sinh trưởng rất mạnh, vừa ra hoa, ra trái nên cần rất nhiều dinh dưỡng. Ngoài việc phải bón phân hữu cơ và vôi hàng năm, ta còn phải bón một lượng phân NPK theo các thời kỳ khác nhau. Trong thời gian nuôi cành, tạo tán, cây cần được bón các loại phân NPK có tỷ lệ đạm cao, lân vừa phải và kali thấp. Khi cây cần phân hóa mầm hoa ta bón phân có hàm lượng đạm trung bình, lân cao và kali trung bình. Để thúc đẩy quá trình phân hóa mầm hoa và ra hoa dễ dàng người ta còn phun bổ sung loại phân bón lá có hàm lượng lân và kali cao như 6-30-30 hay MKP (mono-potassium phosphate). Bước sang giai đoạn nuôi trái ta bón phân có hàm lượng đạm và kali cao, lân thấp.

Để tạo thuận lợi cho bà con nông dân sử dụng phân bón đúng, vừa qua Xí nghiệp Phân bón Chánh Hưng (thuộc Công ty Phân bón Miền Nam – hiệu “CON Ó”) đã phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu Phát triển Thanh Long – Bình Thuận xây dựng một số công thức phân bón chuyên dùng cho thanh long. Cách sử dụng loại phân chuyên này như sau:

Với thanh long thời kỳ KTCB:

+       Năm thứ nhất: Bón 1kg/trụ phân khoáng hữu cơ + 0,5kg/trụ phân trung lượng TL (Chánh Hưng) 2 lần, vào trước khi trồng và 6 tháng sau trồng. Bón phân NPK 20-20-15 (Chánh Hưng) với liều 80g/trụ vào lúc 1 tháng sau trồng, và sau đó định kỳ 1 tháng/lần.

+       Năm thứ 2: Bón 1,5kg/trụ phân khoáng hữu cơ + 1kg/trụ phân trung lượng TL (Chánh Hưng) 2 lần, vào đầu và cuối mùa mưa. Bón phân NPK 20-20-15 (Chánh Hưng) với liều 150g/trụ theo định kỳ 1 tháng/lần.

Với thanh long thời kỳ KD:

+       Bón 2kg/trụ phân khoáng hữu cơ + 1-1,5kg/trụ phân trung lượng TL (Chánh Hưng) 2 lần, vào đầu và cuối mùa mưa.

+       Bón 2 loại phân chuyên dùng cho thanh long là Thanh Long 1.4 (17-17-17 TL) và Thanh Long 5.8 (18-10-18 TL) theo các thời kỳ.

I. Đặc điểm sinh học cây thanh long

1.1. Sinh thái

Là cây có nguồn gốc nhiệt đới, chịu hạn giỏi, nên được trồng ở những vùng nóng. Một số loài chịu được nhiệt độ từ 50^oC tới 55^oC. Nhưng nó không chịu được giá lạnh. Chúng thích hợp khi trồng ở các nơi có cường độ ánh sáng mạnh, vì thế hễ bị che nắng thân cây sẽ ốm yếu và lâu cho quả. Cây mọc được trên nhiều loại đất khác nhau, nó có khả năng thích ứng với các độ chua (pH) của đất rất khác nhau. Khi trồng thanh long nên chọn các chân đất có tầng canh tác dày tối thiểu 30 - 50 cm và để có năng suất cao nên tưới và giữ ẩm cho cây vào mùa nắng. Những cây thuộc họ xương rồng chịu hạn giỏi nhưng chịu đựng độ mặn kém

1.2. Thực vật học

1.2.1. Rễ cây

Khác với chồi cành, rễ thanh long không mọng nước nên nó không phải là nơi tích trữ nước giúp cây chịu hạn. Cây thanh long có hai loại rễ: địa sinh và khí sinh.

Rễ địa sinh phát triển từ phần lõi ở gốc hom. Sau khi đặt hom từ 10 - 20 ngày thì từ gốc hom xuất hiện các rễ tơ màu trắng, số lượng rễ tăng dần và kích thước của chúng cũng tăng dần theo tuổi cây, những rễ lớn đạt đường kính từ 1 - 2 cm. Rễ địa sinh có nhiệm vụ bám vào đất và hút các chất dinh dưỡng nuôi cây. Rễ phân bố chủ yếu ở tầng đất mặt (0 - 15 cm). Ở các nơi đất xốp và có tưới nước rễ có thể mọc sâu hơn. Khi đất khô các rễ sợi sẽ chết đi, các rễ cái lớn hơn sẽ hóa bần làm giảm sự dẫn nước khoảng 10 lần để ngăn chặn sự mất nước vào đất thông qua rễ. Khi đất ẩm rễ lại mọc trở lại một cách dễ dàng.

Rễ khí sinh mọc dọc theo thân cây phần trên không, bám vào cây chống (choái) để giúp cây leo lên giá đỡ. Những rễ khí sinh nằm gần đất sẽ đi dần xuống đất.

2.2.2. Thân, cành

Thanh long (một loại xương rồng) trồng ở nước ta có thân, cành trườn bò trên trụ đỡ (climbing cacti), trong khi ở một số nước trồng loại xương rồng thân cột (columnar cacti). Thân chứa nhiều nước nên nó có thể chịu hạn một thời gian dài. Thân, cành thường có ba cánh dẹp, xanh, hiếm khi có 4 cánh. Ở các nước khác có thứ 3, 4, 5 cánh. Tiết diện ngang cho thấy có hai phần: Bên ngoài là nhu mô chứa diệp lục, bên trong là lõi cứng hình trụ. Mỗi cánh chia ra làm nhiều thùy có chiều dài 3 - 4cm. Đáy mỗi thùy có từ 3 - 5 gai ngắn. Chúng sử dụng CO₂ trong quang hợp theo hệ CAM (Crassulacean Acid Metabolism) là một hệ thích hợp cho các cây mọc ở vùng sa mạc. Mỗi năm cây cho từ 3 -  4 đợt cành. Đợt cành thứ nhất là cành mẹ của đợt cành thứ hai và cứ thế cành xếp thành hàng lớp trên đầu trụ. Trong mùa ra cành, khoảng thời gian giữa hai đợt ra cành từ 40 - 50 ngày. Số lượng cành trên cây tăng theo tuổi cây: cây một tuổi trung bình có độ 30 cành, hai tuổi độ 70 cành, ba tuổi độ 100 cành và bốn tuổi 130 cành. ở cây 5 - 6 tuổi chỉ duy trì độ 150 - 170 cành.

Chiều dài cành thanh long đo ở cuối vụ thu hoạch được trình bày ở bảng dưới đây.

Tuổi vườn	Trung bình (cm)	Dài nhất (cm)	Ngắn nhất (cm)
1	73	119	42
2	82	140	52
3	98	180	49
4	108	160	45
5	103	140	53

2.2.3. Hoa

Thanh long là cây ngày dài (trường quang kỳ). Trung bình có từ 4 - 6 đợt ra hoa rộ mỗi năm. Hoa lưỡng tính, rất to, có chiều dài trung bình 25 - 35 cm, nhiều lá dài và cánh hoa dính nhau thành ống, nhiều tiểu nhị và 1 nhụy cái dài 18 - 24 cm, đường kính 5-8 mm, nhụy cái chia làm nhiều nhánh. Hoa thường nở tập trung từ 20 - 23 giờ đêm và đồng loạt trong vườn. Từ nở đến tàn kéo dài độ 2 - 3 ngày. Thời gian từ khi xuất hiện nụ tới hoa tàn độ 20 ngày. Các đợt nụ đầu tiên rụng từ 30% đến 40%, về sau tỉ lệ này giảm dần khi gặp điều kiện ngoại cảnh thuận lợi.

2.2.4. Quả và hột

Sau khi hoa thụ, bầu noãn sẽ phát triển thành quả mọng (cactus pears), trong 10 ngày đầu tốc độ phát triển tương đối chậm, sau đó tăng rất nhanh về cả kích thước lẫn trọng lượng. Quả thanh long hình bầu dục có nhiều tai lá xanh (do phiến hoa còn lại), đầu quả lõm sâu tạo thành “hốc mũi”. Khi còn non vỏ quả màu xanh, lúc chín chuyển qua đỏ tím rồi đỏ đậm.

Phân tích thành phần sinh hóa cho thấy trong 100 g thịt quả chín: hàm lượng đường tổng số có thể biến động từ 8 g đến 12 g, vitamin C từ 3,8 mg đến 9,4 mg. Có sự biến động này là do phân bón, chế độ chăm sóc và thời gian hái, hễ để quả chín trên cây càng lâu càng ngọt.

II. Kỹ thuật trồng và chăm sóc thanh long

2.1. Thiết kế vườn

• Ø Chuẩn bị đất trồng:

- Trước hết phải tạo mặt phẳng để thuận lợi cho việc thoát nước và chống ngập úng. Nên hạn chế sử dụng thuốc trừ cỏ vào khâu làm cỏ trước khi trồng.

• Ø Trụ trồng:

- Có thể dùng trụ gỗ, trụ gạch hoặc trụ bê tông cốt sắt để trồng. Nhưng hiện nay trụ bê tông cốt sắt đang được sử dụng phổ biến trong sản xuất, trụ có kích thước dài từ 2– 2,2m; cạnh  vuông từ 12 – 15cm.

- Khi trồng, phần trên mặt đất cao khoảng 160 – 170cm; phần chôn dưới mặt đất khoảng 40 – 50cm. Phía đầu trụ có chừa 4 cọng sắt ló ra dài 20 – 25cm, được bẻ cong theo 4 hướng dùng làm giá đỡ cho cành Thanh Long.

• Ø Mật độ - khoảng cách trồng:

- Thanh Long là cây ưa sáng và cần nhiều ánh sáng, nếu trồng mật độ quá dày cành đan chen chéo nhau sẽ không tốt và khó đi lại chăm sóc. Nên trồng với khoảng cách là 3m x 3m (hàng cách hàng 3m; trụ cách trụ 3m) tương đương với khoảng 1.000 – 1.100 trụ/ha.

2.2. Trồng:

• Ø Giống trồng:

- Hiện nay, trong nông nghiệp có rất nhiều loại giống. Nhưng giống đang có tiềm năng nhất hiện nay là giống Long Định, TL4, đang được trồng nhiều tại Uông Bí. Giống có thời gian ra hoa là từ tháng 4 – 9 dương lịch (vụ mùa), thời gian từ đậu quả đến thu hoạch là khoảng 28 – 32 ngày.

- Cành chọn làm giống cần chọn những cành tốt, khoẻ và phải đạt các yêu cầu sau:

+ Tuổi cành ít nhất là 6 tháng tuổi.

+ Chiều dài từ 40 – 50cm.

+ Cành khoẻ, có màu xanh đậm và không có sâu bệnh.

+ Các mắt trên cành phải có gai tốt (đều và cứng).

- Sau khi chọn giống có đầy đủ các điều kiện trên, nên gọt bớt phần thịt ở cuối hom  khoảng 2 – 3cm (chỉ chừa lại phần xương) làm như vậy sẽ giúp hom nhanh ra rễ và tránh thối gốc và đem giâm trong vườn ươm có ánh sáng, nhiệt độ thích hợp cho sự sinh trưởng của hom giống.

• Ø Thời vụ trồng:

- Thời gian tốt nhất là từ tháng 10 – 11 dương lịch, vì lúc này nguồn hom giống dồi dào do trùng với thời gian tỉa cành (sau thu hoạch vụ mùa), lợi dụng ẩm độ cuối mùa mưa, tránh được ngập úng. Tuy nhiên đến mùa khô cây chưa đủ sức chống chịu với nắng hạn cần phải tưới nước và giữ ẩm cho cây.

• Ø Trồng:

- Sau khi trồng trụ phải tiến hành bón lót, bao gồm: 15 – 20kg phân chuồng hoai mục; 1 – 1,5 giạ tro trấu; 1- 1,5 giạ vỏ trấu; 1 – 2kg phân lân cho mỗi trụ và 0,5 kg vôi.

- Sau khi bón lót 1 – 2 ngày, di chuyển hom giống từ vườn ươm ra trụ trồng. Đặt hom khoảng 2 – 3cm, nên đặt phần đã hóa gỗ xuống đất để tránh thối gốc. Mỗi trụ đặt 3-4 hom. Đặt áp phần thẳng của hom vào trụ. Cột hom vào trụ để tránh gió làm lung lay hom khi rễ chưa bám vào đất.

2.3. Chăm sóc

a. Tưới nước:

-   Thanh Long là cây chịu đựng được nắng hạn, nhưng nếu thiếu nước cây sẽ tăng trưởng chậm, khả năng ra hoa, đậu quả kém, năng suất thấp. Do đó cần đảm bảo nước tưới đầy đủ và  đắp ủ gốc đúng kỹ thuật.

- Hom sau khi đặt ,được tưới nước thường xuyên 2 lần/ngày; khi cây đã sinh trưởng ổn định, cách 7 - 10 ngày tưới 1 lần.

-   Vào mùa nắng nên dùng rơm rạ, bèo tây, … để đắp gốc giữ ẩm cho cây (phải đảm bảo cách gốc 5 – 10cm). Ngoài việc giữ ẩm cho cây, biện pháp này còn hạn chế sự phát triển của cỏ dại và bổ sung dinh dưỡng cho đất.

-   Nhưng cần lưu ý tránh tưới nước vào lúc trời đang nắng gắt.

Khi cây đã sinh trưởng ổn định, vào các tháng mùa khô định kỳ 7 - 10 ngày tưới 1 lần, tưới đủ ẩm cho gốc cây; có thể tưới bằng hệ thống tưới nhỏ giọt để tiết kiệm nước và nâng cao hiệu quả của tưới nước

b. Làm cỏ

Cỏ dại thường cạnh tranh dinh dưỡng với cây trồng và là nơi trú ần của sâu bệnh. Vì vậy cần phải làm cỏ thường xuyên và trước các lần bón phân, có thể bằng tay (lưu ý: cần hạn chế làm hư, đứt rễ) hoặc sử dụng thuốc diệt cỏ chuyên dụng cho vườn cây nhưng phải rất hạn chế.

c. Tỉa cành, tạo tán:

-   Sau khi trồng 15 – 20 ngày: chọn 1 chồi phát triển tốt nhất, bám chặt vào trụ thì để lại, sao cho cành từ mặt đất đi thẳng tới đỉnh trụ.

-   Khi cành dài 30 – 40 cm: Tiến hành uốn cành nằm xuống đỉnh trụ. Nên uốn vào lúc trưa nắng, lúc này cành mềm dễ uốn, mỗi ngày một ít cho đến khi cành nằm được trên đỉnh trụ, dùng dây nilon buộc lại. Biện pháp này giúp cành mau ra chồi mới.

-   Khi cành đâm chồi: Chọn 1 – 2 chồi phát triển tốt để lại.

-   Mục đích của việc tạo tán là tạo cho cây có bộ khung cơ bản, thông thoáng giúp cây sinh trưởng và phát triển mạnh, khi tán có hình ôvan cho năng suất cao, ổn định nhất.

-   Tỉa cành tạo bộ tán đẹp cho cây, hạn chế sâu bệnh và cạnh tranh dinh dưỡng.

- Từ mặt đất đến cành đầu tiên phải luôn giữ khoảng cách là 40 – 50cm, tránh việc để cành Thanh Long chạm đất.

-   Trên giàn tỉa cành theo nguyên tắc 1 cành mẹ để lại 1 – 2 cành con. Chọn cành sinh trưởng mạnh, phát triển tốt, tỉa bỏ các cành ốm yếu; sâu bệnh; cành già không còn khả năng cho trái; các cành nằm khuất trong tán không nhận được ánh sáng. Khi cành dài  1 – 1,2m cần bấm bỏ đọt sẽ giúp cành phát triển tốt và nhanh cho trái.

-   Hằng năm, sau khi thu hoạch vào mùa vụ cần tỉa bỏ những cành đã cho trái 2 năm, cành sâu bệnh; ốm yếu và cành nằm khuất trong tán.

d. Tỉa hoa- Tỉa quả

-   Số lượng trái trên một cành không nên quá nhiều vì sẽ cạnh tranh dinh dưỡng và cho năng suất thấp. Chỉ nên để lại 3 – 4 hoa phát triển tốt trên mỗi cành và phải cách xa nhau.

-   Sau khi trổ hoa khoảng 7 – 10 ngày, tiến hành tỉa trái, mỗi cành chỉ để lại 1 – 2 trái phát triển tốt và không có vết sâu bệnh.

e. Bón phân

*/ Phân vô cơ:

-   Thực tế trên thị trường có rất nhiều loại phân bón chuyên dụng cho từng loại cây trồng. Nhưng nhìn chung, thì các loại phân hoá học chủ yếu là cung cấp lượng: Đạm, Lân và Kali cho cây, nên việc sử dụng các loại phân khác (phân không chuyên dụng) cũng có thể đạt hiệu quả tốt nếu bón đủ định lượng.

-   Thông thường nếu bón phân hoá học cho tất cả các loại cây trồng ta nên chia ra làm nhiều lần trong năm nhằm giúp cho cây hấp thụ đầy đủ lượng dinh dưỡng cần thiết và tránh thất thoát gây lãng phí. Riêng đối với cây Thanh long nên chia làm 6- 8 lần/năm, bón theo định kỳ 1,5 – 2 tháng/lần.

-   Giai đoạn đầu (1 – 1,5 năm đầu) bón 100g Urea; 100g NPK (20 – 20 – 15)  vào các giai đoạn 20-30 ngày sau khi trồng, sau đó 3 tháng bón 1 lần. Khi cây ra hoa có thể bón thêm 50g phân kali (KCl). Nhưng giai đoạn này tốt nhất không nên để hoa phát triển thành trái, vì lúc này cành còn nhỏ, chưa đủ độ phủ nên cành rất dễ bị mất sức.

-   Từ năm thứ 3 trở đi bón theo tỷ lệ: 1,5N; 1P; 1K, tương đương với lượng phân hỗn hợp một lần bón là: 200g Urea; 300g Lân; 300g NPK (20–20–15); 100g Kali.

-   Nhưng cần chú ý, vào vụ mùa (thời điểm ra hoa tự nhiên) thì cần tăng lượng dinh dưỡng cho mỗi lần bón lên. Cụ thể là 300g Urea; 500g NPK; 300g Lân; 200g Kali (tỷ lệ dinh dưỡng đảm bảo là 2,5N; 1,5P; 2K).

-   Ngoài việc bón phân theo đúng định lượng và thời gian, nên kết hợp việc bổ sung thêm các loại phân vi lượng như phun các loại phân bón lá trên toàn bộ các cành nhánh, đặc biệt là lúc trên cành đang có hoa và trái, làm cho dinh dưỡng đi 2 chiều lên và xuống trong thân cây giúp hoa và trái hấp thu dinh dưỡng một cách đầy đủ nhất và đạt hiệu quả nhất.

*/ Phân hữu cơ:

+ Phân hữu cơ có tác dụng làm tăng năng suất cây trồng, giúp cải tạo đất làm cho đất tơi xốp, bộ rễ phát triển mạnh và cung cấp một lượng lớn chất dinh dưỡng cho cây. Vì Thanh Long được trồng theo dạng ký gửi nên hằng năm cần phải bổ sung lượng phân hữu cơ cần thiết cho sự sinh trưởng của cây.

+ Liều lượng bón:

• Lần 1: Vào đầu vụ (khoảng tháng 4 dương lịch): liều lượng cho mỗi trụ là từ 15 – 20 kg phân chuồng hoai mục hoặc thay thế bằng phân hữu cơ sinh học với liều lượng là từ 5 – 10 kg/trụ. Kết hợp với tro trấu và vỏ trấu theo tỷ lệ phân chuồng : tro trấu : vỏ trấu là 1 : 2 : 1.
• Lần 2: vào cuối vụ (khoảng tháng 11 dương lịch): ½ liều lượng của lần 1.

*/ Kỹ thuật bón phân:

- Trước khi bón phân cần tạo một rãnh nhỏ xung quanh trụ, rộng 20 – 30cm và sâu 10– 20cm (tuỳ vào từng trụ). Làm như vậy nhằm loại bỏ một số rễ già và từ đó sẽ mọc ra các rễ non khác, có sức hấp thụ dinh dưỡng một cách mạnh hơn, nhanh hơn và tránh thất thoát do mưa hoặc tưới sẽ rửa trôi lượng phân vừa bón.

f. Sâu bệnh hại:

- Cây Thanh Long rất dễ bị sâu bệnh tấn công, đặc biệt là trái, như rụng nụ ở hoa, chảy nhựa, nám trái, …

- Những bệnh thường gặp nhất là bệnh thối cành, nám cành, … là do một số loại vi khuẩn gây nên và một số bệnh do côn trùng gây nên như ruồi, bọ xít, kiến cùng một số loài gây hại khác.

*/ Biện pháp phòng trị:

-Cách phòng trị tốt nhất là sử dụng thuốc BVTV phun định kỳ cho toàn bộ tán cây; ngoài ra nên kết hợp thuốc dưỡng cây, trái cho mỗi lần phun.

-Ngoài ra nên kết hợp việc vệ sinh đồng ruộng như thu gom các trái rụng, trái tỉa, trái hư, các cành bệnh để gọn vào một chỗ (cần thiết có thể sát trùng bằng vôi) và cần thu hoạch trái chín kịp thời.

-Cần lưu ý: vào thời gian ra hoa và tạo trái nên phun định kỳ thuốc dưỡng kết hợp thuốc bệnh trực tiếp vào trái. Làm như vậy sẽ cho hiệu quả tốt hơn, hạn chế được số lượng thuốc và nhân công.

- Nên phun theo định mức như sau: (lượng nước pha là 16 lít cho mỗi lần phun)

• Ø Đợt 1: Khi hoa dài khoảng 5 - 7cm (khi các tai mở ra).

-Lượng thuốc như sau:

• Progibb:            1 gói.
• Miracle-Gro:     2 muỗng canh.
• Arrow-KPT:     1 muỗng canh.
• Thiên nông:       1 muỗng café.
• Mango 97:        1 muỗng café.
• Flower 95:        1 ống
• Amista:             15 ml.
• Confidor:          1 gói.
• Lannate:            1 muỗng café.
• 6 – 30 – 30:      1 muỗng canh.
• Ø Đợt 2: Khi hoa dài khoảng 10 - 15cm. Liều lượng như đợt 1.

v Lưu ý: Sau khi phun đợt 2 được 1–2 ngày, thì phun bổ sung theo liều lượng sau:

• Aliette:              50g (1 gói pha 2 bình 16 lít)
• Regent:              2 gói.
• Ø Đợt 3: khi hoa dài khoảng 20 – 25cm. Liều lượng như đợt 1.

-Confidor và Regen

-Amista và Score

thay đổi nhau cho từng đợt phun

• Ø Đợt 4: Sau trổ 3 – 4 ngày, khi rút cuốn hoa phun ngay vào miệng trái.
• Ridomin:           2 muỗng canh.
• Regent:              1 gói.

v Lưu ý: Sau 3 – 5 ngày khi rút cuốn hoa, tiến hành rút tiêm đèn.

• Ø Đợt 5: sau trổ từ 07 – 09 ngày. Liều lượng như sau:
• Progibb:            1 gói.
• Miracle-Gro:     2 muỗng canh.
• Arrow-KPT:     1 muỗng canh.
• Feviha:              40ml
• Amista:             15 ml.
• Confidor:          1 gói.
• Lannate:            1 muỗng café.
• 6 – 30 – 30:      1 muỗng canh.

v Lưu ý:

-Từ đợt 5 đến đợt 7 không sử dụng:

• Thiên nông.
• Mango – 97.
• Flower – 95.

-Sau khi phun đợt 5 từ 1 – 2 ngày thì phun bổ sung theo liều lượng sau:

• Aliette:              50g (1 gói pha 2 bình 16 lít)
• Regent:              2 gói.
• Ø Đợt 6: Sau khi phun đợt 5 từ 07 – 09 ngày (sau trổ 14 – 16 ngày):
• Progibb:            1 gói.
• Cabo:                1 viên.
• Miraccle-Gro:    2 muỗng canh.
• Arrow-KPT:     1 muỗng canh.
• Amista:             15 ml.
• Ferviha:            40 ml
• Arrow-KPT:     1 muỗng canh.
• 6 – 30 – 30:      1 muỗng canh.
• Lannate:            2 muỗng café.
• Regent:              1 gói.
• Ø Đợt 7: Sau khi phun đợt 6 từ 07 – 09 ngày (sau trổ 22 – 24 ngày):
• Progibb:            1 gói.
• Cabo:                1 viên.
• Amista:             15 ml.
• Ferviha:            40 ml
• Arrow-KPT:     1 muỗng canh.
• 6 – 30 – 30:      1 muỗng canh.
• Confidor:          1 gói.
• Lannete:            1 muỗng café.
• Ø Đợt 8: Khi trái đã ửng đều.

-Liều lượng như sau:

• Progibb:            1 gói.
• Thiên nông:       1 muỗng café.
• Mango 97:        1 muỗng café.
• Flower 95:        1 ống.
• Cabo:                1 viên.
• Ferviha:            40 ml.
• Arrow-KPT:     1 muỗng canh

*/ Đây là khâu quan trọng trong quá trình sản xuất Thanh Long đạt tiêu chuẩn, do nó có ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và sản lượng. Vì vậy, cần tuân thủ theo các yêu cầu sau:

• Ghi chép trong hồ sơ toàn bộ loại phân bón đã được sử dụng trong vườn; liều lượng bón và thời gian bón.
• Phải có kiến thức cơ bản về việc sử dụng thuốc BVTV và phải thực hiện theo nguyên tắc “4 đúng”.
• Trong quá trình thực hiện việc phun thuốc phải ghi lại tất cả các lần phun thuốc bao gồm: khu vực được phun; ngày tháng phun; tên loại thuốc được phun; tên bệnh cần phun.
• Không sử dụng các loại thuốc bị cấm lưu hành và hết hạn sử dụng.
• Rửa sạch các trang thiết bị sử dụng cho việc phun thuốc.
• Tất cả các loại thuốc còn thừa lại sau khi phun phải được bảo quản đúng nơi quy định theo sự khuyến cáo của nhà sản xuất. Các chai lọ sau khi sử dụng hết cũng phải có nơi an toàn thuận lợi cho việc tiêu huỷ, tránh vứt bừa bãi trong vườn

2.4. Thu hoạch và bảo quản

-Nên thu hoạch vào khoảng 28 – 32 ngày sau trổ để có chất lượng trái tốt nhất.

-Thời điểm thu hoạch tốt nhất là vào buổi sáng sớm hoặc chiều mát.

-Sau khi thu hoạch phải vận chuyển ngay vào khu vực an toàn, tránh việc thu hoạch xong lại để ngoài trời nắng sẽ làm mất nước, làm giảm chất lượng của trái.

-Các dụng cụ dùng trong việc thu hoạch phải được vệ sinh sạch sẽ và cất giữ an toàn.

2.5. Ghi chép Hồ sơ

Căn cứ theo Quyết định 379/QĐ-BNN-KHCN ngày 28/01/2008 của Bộ Nông nghiệp & PTNT làm cơ sở cho việc truy xuất nguồn gốc